Jajnik (C56)

Zachorowalność

Nowotwory złośliwe jajnika stanowią  u kobiet 5% zachorowań (rys. 1).

Rysunek 1. Częstość zachorowań na raka jajnika w Polsce w 2010 roku

C56_Rys1_zach

Liczba zachorowań na nowotwory złośliwe jajnika wynosiła w 2010 roku prawie 3600 (tab. 1).

Tabela 1. Zachorowalność na raka jajnika w Polsce w latach 1980-2010

Tab. 1. Zachorowalność na nowotwory jajnika w Polsce w latach 1980-2010

Po 50 roku życia występuje 80% zachorowań na raka jajnika, przy czym ponad 50% zachorowań diagnozuje się między 50 a 69 rokiem życia (rys. 2). 

Rysunek 2. Zachorowalność na raka jajnika w Polsce w latach 2008-2010 w zależności od wieku

C56_Rys2_zach

Ryzyko zachorowania raka jajnika wzrasta z wiekiem aż do połowy siódmej dekady życia (ponad 45/105), po czym zmniejsza się (rys. 2). Niemniej jednak nowotwory jajnika stanowią 4% zachorowań na nowotwory złośliwe u dzieci (0-19) i ponad 6% u młodych dorosłych kobiet (20-44 lat).

Zachorowalność na nowotwory złośliwe jajnika wzrastała do połowy lat 90 XX wieku (12,2/105 w 1996 roku), po czym nastąpił spadek i stabilizacja zachorowalności na poziomie około 11/105 (rys. 3).

Rysunek 3. Trendy zachorowalności na raka jajnika w Polsce w latach 1980-2010

C56_Rys3_zach

Zachorowalność u młodych dorosłych kobiet (20-44 lat) wzrastała do 1996 roku, po czym nastąpił spadek umieralności.  U kobiet w średnim (45-64 lat) i starszym wieku (45-64 lat) zachorowalność również wzrastała do połowy lat 90 XX wieku, po czym u kobiet w średnim wieku zaczęła  zmniejszać się, a u kobiet w starszym wieku tempo wzrostu zmniejszyło się (rys. 4).

Rysunek 4. Trendy zachorowalności na raka jajnika w Polsce w latach 1980-2010 w wybranych grupach wieku

C56_Rys4_zach

 

Przeżycia 

Wśród kobiet, u których zdiagnozowano nowotwory jajnika w latach 2000-2002 1-roczne wskaźniki przeżyć wynosiły 71,9%, natomiast w latach 2003-2005 pozostały na podobnym poziomie: 70,8%. Przeżycia 5-letnie wśród pacjentek z nowotworami jajnika w ciągu pierwszej dekady XXI zmniejszyły się o prawie 8 punktów procentowych (rys. 5).

Rysunek 5. Wskaźniki 1-rocznych i 5-letnich przeżyć względnych u chorych na raka jajnika w Polsce

C56_Rys5_zach

 

Polska na tle Europy

W 2010 roku w Polsce częstość zachorowań na nowotwory jajnika była o 15% wyższa niż średnia dla krajów Unii Europejskiej (dane z 2009 roku) (rys. 6). 

Rysunek 6. Porównanie zachorowalności na raka jajnika w Polsce i w krajach Unii Europejskiej (27)

C56_Rys6_zach

 

Umieralność

Nowotwory złośliwe jajnika powodują 6% zgonów nowotworowych u kobiet (rys. 1).

Rysunek 1. Częstość zgonów na raka jajnika w Polsce w 2010 roku

C56_Rys1_zg

Liczba zgonów z powodu nowotworów złośliwych jajnika wynosiła w 2010 roku ponad 2500 (tab. 2).

Tabela 2. Umieralność na raka jajnika w Polsce w latach 1965-2010

C56_Tab1_zg

Większość zgonów z powodu nowotworów złośliwych jajnika występuje po między 50 a 79 rokiem życia (75%), przy czym odsetek zgonów w kolejnych 5-letnich grupach wiekowych w tym wieku utrzymuje się na podobnym poziomie (około 11-13% zgonów). Ryzyko zgonu z powodu tego nowotworu systematycznie wzrasta wraz z przechodzeniem do starszych grup wiekowych osiągając maksimum w ósmej dekadzie życia  (rys. 2). Nowotwory jajnika wśród młodych dorosłych stanowią  9%  zgonów z powodu nowotworów złośliwych.

Rysunek 2. Umieralność na raka jajnika w Polsce w latach 2008-2010 w zależności od wieku

C56_Rys2_zg

Wzrost umieralności utrzymywał się w Polsce do połowy lat 90. XX wieku, po czym nastąpiła stabilizacja współczynników na poziomie 7/105 (rys. 3).

Rysunek 3. Trendy umieralności na raka jajnika w Polsce w latach 1965-2010

C56_Rys3_zg

W populacji młodych kobiet do połowy lat 90. ubiegłego wieku utrzymywał się wzrost umieralności, po czym nastąpił spadek współczynników (z 2,6/105 w 1992 roku do 1,5/105 w 2010 roku). Wśród kobiet w średnim wieku (45-64 lat) umieralność wzrastała do połowy lat 90 ubiegłego wieku, po czym nastąpiła stabilizacja na poziomie 20/105. U kobiet powyżej 65 roku życia od ponad czterech dekad trwa wzrost umieralności (rys. 4).

Rysunek 4. Trendy umieralności na raka jajnika w Polsce w latach 1965-2010 w wybranych grupach wieku

C56_Rys4_zg

 

Polska na tle Europy

Umieralność z powodu nowotworów jajnika w Polsce jest ponad 15% wyższa niż przeciętna dla krajów Unii Europejskiej (rys. 5). 

Rysunek 5. Porównanie umieralności na raka jajnika w Polsce i w krajach Unii Europejskiej (27)

C56_Rys5_zg